گفت‌وگوی فیلم

فیلم مرد بازنده جدیدترین ساخته محمدحسین مهدویان نخستین نمایش خود را در جشنواره چهلم فیلم فجر داشت و پس از آن در اکران نوروزی 1401 روی پرده رفت. جدیدترین ساخته کارگردان سریال زخم کاری یک اثر پلیسی معمایی در گونه نوآر است که با استقبال خوب مخاطبان در گیشه و اکران آنلاین فیلیمو داشته است. به بهانه اکران اختصاصی این فیلم گفت‌وگوی جذاب و پر تیتر شاهین امین منتقد سینما با محمدحسین مهدویان را در ادامه می‌توانید ببینید.

شاهد احمدلو در فیلم «مورچه خوار» حواشی زندگی سلبریتی‌ها و به اصطلاح شاخ‌های اینستاگرام را تصویر کرده و سعی کرده با نگاهی کنایه‌آمیز و با بهره‌گیری از زبانی طنازانه مخاطبان را با خود همراه کند و درباره پشت پرده حضور سلبریتی‌ها در فضای مجازی دست به روشنگری بزند. احمدلو معتقد است که زندگی بسیاری از هنرمندان، ورزشکاران و بازیگران و حتی مردم معمولی امروز تحت تأثیرات منفی فضای مجازی و حواشی آن است و ساخت فیلم «مورچه خوار» نیز بر اساس اهمیت این موضوع در دنیای امروز صورت گرفته است. کارگردان فیلم «چند می‌گیری گریه کنی؟» که ساخت چندین اثر طنز و کمدی را در کارنامه هنری خود دارد، سینما را عرصه تجربه می‌داند و بر این باور است که با زبان طنز و کمدی می‌توان فیلم‌هایی را ساخت که شاید در سینمای اجتماعی و رئالیستی نشود به آن‌ها پرداخت. کارگردان مورچه خوار همچنین با اظهار رضایت از استقبالی که مخاطبان از نمایش این فیلم در اکران عمومی و روی پرده سینما داشته اند، این فیلم را از جمله آثاری می‌داند که در گذر زمان عیار آن‌ها بیشتر مشخص می‌شود.  با شاهد احمدلو کارگردان فیلم «مورچه خوار» به بهانه نمایش این فیلم در فیلیمو گفت‌وگویی کرده‌ایم که می‌خوانید.

تجربه ساخت اثر از روی داستان یا پرونده‌ای واقعی از آن تجربه‌هایی است که نه تنها برای مخاطب بلکه برای خود فیلمساز هم مهیج و متفاوت است. حالا اگر داستان واقعی که قرار است فیلمی از آن ساخته شود یک قصه معمایی باشد این جذابیت دو چندان خواهد شد. دنبال‌کنندگان خبرهای حوادث حتما سال‌ها پیش اسم قاتل زنجیره‌ای به نام سعید حنایی که در شهر مشهد اقدام به چندین قتل کرد را به خاطر دارند، قاتلی که قربانیانش را از میان زنان انتخاب کرده بود و بهانه‌اش برای به قتل رساندن آن‌ها مبارزه با فساد بود. بعد از گذشت حدود بیست سال از پرونده قتل‌های سعید حنایی ابراهیم ایرج‌زاد به سراغ ساخت فیلمی با این موضوع رفت و نتیجه‌اش اثری به نام «عنکبوت» شد. ایرج‌زاد در این فیلم که به گفته خودش با محدودیت‌های زیاد ساخته شده و به نمایش درآمده به سراغ روای زندگی شخصی و اجتماعی سعید حنایی رفته و ابعاد مختلف آن را به تصویر کشیده. به بهانه اکران این فیلم در فیلیمو گفت‌وگویی با کارگردان «عنکبوت» داشتیم و با او درباره تجربه ساخت این اثر، نقدها و مقایسه‌هایی که میان اثر او و مستندی که با همین مضمون ساخته شده، می‌شود، انتخاب محسن تنابنده و جنبش می‌تو صحبت کردیم.

تیری فرمو سال‌هاست که مدیر هنری جشنواره فیلم کن است و این‌طور که پیداست، فعلاً هم این کار را ادامه خواهد داد چون همه چیز خوب پیش می‌رود و هیچ‌کس یا حتی خودش از این موضوع خسته نشده‌اند؛ حتی با این‌که از سال آینده، رییس این رویداد بزرگ تغییر خواهد کرد و برای اولین بار یک زن این مسئولیت را بر عهده خواهد گرفت. فرمو مثل هر سال، قبل و بعد از اعلام فهرست آثار حاضر در این رویداد، با اهالی رسانه گفت‌وگوهایی انجام داده است که ما در این‌جا دو گفت‌وگوی مفصل و پرنکته از قبل و بعد از اعلام فهرست فیلم‌های امسال را برای شما تدارک دیده‌ایم. سال 2022، هفتادوپنجمین دوره جشنواره فیلم کن را به خود می‌بیند که از ۲۷ اردیبهشت تا ۷ خرداد برپا می‌شود.

جین کمپیون می‌خواهد عذرخواهی کند: «هفته پیش نتوانستم جواب بدهم و خودم را به تو برسانم چون مریض شدم. دچار مسمومیت غذایی شده بودم.» کمپیون این حرف‌ها را به مدیر برنامه‌های خود نمی‌زند؛ پاسخگوی یکی از نماینده‌های نتفلیکس هم نیست که در ماه‌های اخیر و زمان پروازش به نقاط مختلف جهان و رونمایی از اثر جدیدش «قدرت سگ» (The Power of the Dog) در جشنواره‌های مختلف یا برای رأی‌دهندگان اسکار، همیشه همراه او بوده‌اند. روی صحبت جین کمپیون با گیرمو دل تورو است؛ چون آن‌ها قرار بود زودتر از این، درباره جدیدترین فیلم‌های خود با هم به گفت‌وگو بنشینند (به دعوت «ورایتی» و در سری گفت‌وگوهای آن‌ها با عنوان «کارگردانان با کارگردانان»).

بن افلک 49 ساله در کارنامه پرفرازونشیب خود بارها سقوط کرده ولی باز هم بلند شده و ادامه داده است. در واقع او ۳ دهه است که تجسم داستان ستاره‌ای است که دائم فرصت‌های دوباره را به چنگ می‌آورد؛ و البته یکی از اوج‌های نجات‌بخش او با تجربه کارگردانی فیلم‌های تحسین‌شده‌ای چون «رفته عزیز رفته» (Gone Baby Gone)، «شهر کوچک» (The Town) و «آرگو» (Argo) -که اسکار بهترین فیلم را نصیبش کرد- رقم خورد. برای مرور این کارنامه بلند از قدیمی‌ترین دوست او در صنعت سینما و همکار هنرمندش مت دیمن دعوت کردیم تا این گفت‌وگو را انجام دهد؛ کسی که 24 سال پیش با او «ویل هانتینگ خوب» (Good Will Hunting) را نوشت که در نهایت، جوایز اسکار بهترین فیلمنامه اورژینال را برای این دو به ارمغان آورد.

وقتی نام سیدجواد هاشمی به میان می‌آید بی‌گمان همه مخاطبان سینما، حضور متعدد او را در نقش همیشگی رزمنده فیلم‌های دفاع مقدسی به یاد می‌آورند که او را به عضوی جدایی‌ناپذیر از تاریخ سینمای دفاع مقدس ایران بدل کرده است. اما او در این نقش باقی نماند و در طول یک دهه اخیر تلاش کرد تا چهره دیگری از خود را به کودکان ایران زمین نشان دهد. هاشمی از دهه ۹۰ تجربیاتش را در معلمی و کار برای کودک و نوجوان در زمینه تئاتر و موسیقی به کار گرفت و فیلم سه‌گانه «پیشونی سفید» را برای کودکان ساخت که با اقبال مخاطبان این ژانر روبه‌رو شد و گیشه موفقی را هم تجربه کرد. هاشمی بعد از آن چند فیلم سینمایی دیگر از جمله «شهر گربه‌ها» و «ترنا2» را در ژانر کودک ساخت که به گفته خودش ۶ فیلمش در گیشه موفق ظاهر شد و به این ترتیب خود را به عنوان یک فیلمساز ژانر کودک به مخاطبانش معرفی کرد. اکنون اکران آنلاین فیلم تورنا2 به طور اختصاصی از فیلیمو آغاز شده است که به همین بهانه با این فیلمساز گفت‌وگو کرده‌ایم.

جان واتس، کارگردان ۴۰ ساله‌ آمریکایی به جز سه فیلم «مرد عنکبوتی» با حضور تام هالند در نقش پیتر پارکر/مرد عنکبوتی، فقط دو فیلم سینمایی دیگر ساخته است؛ فیلم اول او «دلقک» (2014) نام دارد، فیلمی در ژانر وحشت با حضور اِلی راث در نقش اصلی که با توجه به بودجه‌ محدودش (1.5 میلیون دلار)، فروش متوسطی (2.3 میلیون دلار) داشت ولی چندان مورد توجه منتقدان قرار نگرفت. ماجرای فیلم دوم او متفاوت شد؛ «ماشین پلیس» (2015)، تریلری جاده‌ای با نقش‌آفرینی کوین بیکن بود که هر چند از نظر تجاری شکست خورد (فیلم 5 میلیون دلاری، فقط 143 هزار دلار فروش کرد) اما اکثر منتقدان نظر مثبتی به آن داشتند.

کوگونادا، فیلمسازی که پیش از این جستار ویدئویی (Video essay) می‌ساخت، اولین تجربه فیلمسازی خود را در سال ۲۰۱۷ با فیلم شاعرانه «کلمبوس» تجربه کرد. فیلمی که بسیار مورد استقبال قرار گرفت و باعث شد او را به عنوان یکی از استعدادهای برتر سال معرفی کنند. در آن زمان فیلم او را به عنوان اثری کامل که به زیبایی شکل گرفته بود توصیف کردند و همه بیصبرانه منتظر بودند تا فیلم بعدی او را ببینند. اکنون و بعد از تماشای دومین اثر کوگونادا باید بگوییم که حداقل به انتظارش می‌ارزید! فیلم دوم او، «پس از یانگ» «After Yang»، که اقتباسی از یکی از داستان¬های کوتاه الکساندر واینستن است، برای اولین بار در جشنواره فیلم کن ۲۰۲۱ به نمایش درآمد و با عناوینی مانند یک مدیتیشن روح‌انگیز و دلخراش، پر از شگفتی  و تلنگر و انسانیت، از آن یاد شد. همچنین «رودریگو پرز» سردبیر جدول پخش فیلم‌ها، کوگونادا را «یکی از بزرگترین فیلمسازان انسانگرای عصر ما» خواند. نکته قابل توجه این است که کارگردانی که به چنین تعریف و تمجیدهایی دست می‌یابد، چقدر فیلم‌هایش ملایم و بی‌ادعا هستند. درواقع این بخشی از جذابیت اوست، زیرا «پس از یانگ» بار دیگر فرصتی را برای بیننده فراهم می‌کند که با فیلم همذات‌پنداری کرده و خود را وارد داستان یک اندروید خراب به نام یانگ (با بازی جاستین اچ مین) و خانواده‌ای که تلاش می‌کنند او را اصلاح کنند – پدر، جیک (کالین فارل)، خواهر، میکا (مالئا اما تیجاندراویجاجا) و رئیس خانوده، مادر، کایرا (با بازی جودی ترنر اسمیت) کند.

رناته رینسوه پیش از این‌که با تماس تلفنی یواکیم تریه روبه‌رو شود، تقریباً قید بازیگری را زده بود. البته این کارگردان نروژی را از قبل می‌شناخت چون ده سال پیش، نقش کوچکی - فقط با یک خط دیالوگ - را در دومین فیلم بلند او با عنوان «اسلو، سی‌ویکم اوت» (Oslo, August 31st) بازی کرده بود؛ فیلمی که تریه را در عرصه جهانی مطرح کرد و اولین قسمت از سه‌گانه «اسلو» شد؛ اما تریه همان‌جا چیزی در رینسوه دید و زمانی که کار انتخاب بازیگران سومین قسمت از سه‌گانه‌اش شروع شد، فقط یک گزینه در ذهن داشت.