مانی حقیقی؛ در ستایش پیچیدگی

سال‌های درخشان پشت دوربین

مانی حقیقی که امسال وارد پنجاه و سومین سال زندگی‌اش می‌شود، فعالیت در سینما را ابتدا با نویسندگی و کارگردانی فیلم «آبادان» با هنرنمایی جمشید مشایخی، داریوش اسدزاده، هدیه تهرانی و فاطمه معتمدآریا در سال 1381 آغاز کرد. فیلمی که 20 ساله توقیف شده و رنگ پرده نقره‌ای را ندیده است. او سپس در سال 1384 دومین تجربه کارگردانی‌اش را با طرحی از عباس کیارستمی ساخت. «کارگران مشغول کارند» با بازی آتیلا پسیانی، رضا کیانیان، فاطمه معتمدآریا، امید روحانی، محمود کلاری، احمد حامد، مهناز افشار و رعنا آزادی‌ور در بیست و چهارمین جشنواره فیلم فجر حضور داشت و با استقبال نسبی منتقدان هم مواجه شد. فیلم مانی حقیقی سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه را در بخش بین‌الملل به دست آورد و در بخش مسابقه سینمای ایران تنها موفق به نامزدی در بخش بهترین فیلم هنر و تجربه شد. «کارگران مشغول کارند» هم سرنوشتی مشابه «آبادان» پیدا کرد و تا به امروز از حضور در اکران عمومی منع شده است. مانی حقیقی همچنین در بیست و چهارمین جشنواره فیلم فجر فیلم «چهارشنبه سوری» ساخته اصغر فرهادی را هم داشت. او در نگارش فیلمنامه این فیلم با فرهادی همکاری کرده بود. کسب ۴ سیمرغ بلورین فیلم منتخب تماشاگران، بهترین کارگردانی، بهترین تدوین و بهترین بازیگر زن اصلی (هدیه تهرانی) دستاورد «چهارشنبه سوری» از حضور در جشنواره بود. حقیقی در سال 1386 و اینبار با همکاری اصغر فرهادی در نگارش فیلمنامه، سومین فیلم سینمایی خودش را جلوی دوربین برد. «کنعان» با بازی محمدرضا فروتن، ترانه علیدوستی، بهرام رادان و افسانه بایگان ساخته شد. فیلم در جشنواره بیست و ششم فیلم فجر حاضر بود و توانست تا حدودی نظر مثبت نویسندگان و منتقدان را جلب کند. محمدرضا فروتن (بهترین بازیگر مرد اصلی)، افسانه بایگان (بهترین بازیگر زن نقش مکمل) و بهمن اردلان (بهترین طراحی صدا) در بخش مسابقه سینمای ایران نامزد دریافت جایزه شدند و دیپلم افتخار بهترین فیلم و همچنین فیلم منتخب تماشاگران در بخش بین الملل به سومین ساخته سینمایی مانی حقیقی رسید. سرانجام فیلمی ساخته مانی حقیقی در سینماهای ایران اکران شد. «کنعان» 10 مهر سال 1387 به نمایش درآمد. حدود 520 هزار تماشاگر به دیدن فیلم رفتند و جایگاه دهم جدول پرمخاطب‌ترین آثار سال به «کنعان» تعلق گرفت.

تزلزل در جلوی دوربین

مانی حقیقی پس از ۲ همکاری مشترک با اصغر فرهادی در نگارش فیلمنامه، در تجربه سوم این‌بار به عنوان بازیگر در فیلمی از اصغر فرهادی، برای اولین بار و در کنار هنرمندانی چون شهاب حسینی، ترانه علیدوستی، گلشیفته فراهانی، صابر ابر، احمد مهران‌فر، رعنا آزادی‌ور و مریلا زارعی و البته همراه با پیمان معادی جلوی دوربین یک فیلم سینمایی ظاهر شد: «درباره الی ...» (1387). هنرنمایی او در چهارمین ساخته اصغر فرهادی تحسین همگان را در بیست و هفتمین جشنواره فیلم فجر (بهمن 1387) برانگیخت و «درباره الی ...» یکی از بهترین فیلم های تاریخ سینمای ایران شد. کسب ۳ سیمرغ بلورین فیلم منتخب تماشاگران، بهترین کارگردانی و بهترین صدابرداری (حسن زاهدی) و نامزدی در هشت بخش دستاورد «درباره الی ...» از جشنواره فیلم فجر بود. همینطور کسب شش تندیس زرین بهترین فیلم، کارگردانی، بازیگر نقش اول مرد (شهاب حسینی)، بازیگر نقش مکمل مرد (صابر ابر)، بازیگر نقش مکمل زن (مریلا زارعی) و تدوین (هایده صفی یاری) هم دستاورد فیلم اصغر فرهادی از جشن خانه سینما (شهریور 1389) بود. به اینها اضافه کنید چندین جایزه بین‌المللی از جمله کسب خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی از جشنواره برلین (2009)، نامزدی جایزه گلدن گلوب برای بهترین فیلم خارجی زبان، جایزه بهترین فیلم و بهترین فیلمنامه از مراسم آسیا پاسیفیک. «درباره الی» 16 خردادماه سال 1388 در سینماهای ایران به نمایش درآمد و نزدیک به 880 هزار تماشاگر از آن دیدن کردند و رتبه چهارم جدول پربیننده‌ترین آثار سال به فیلم اصغر فرهادی رسید. پس از «درباره الی...» پای مانی حقیقی به بازیگری باز شد و او در سال 1388 شانس این را داشت که در فیلمی از داریوش مهرجویی ایفای نقش کند: «آسمان محبوب» و با حضور لیلا حاتمی، علی مصفا، همایون ارشادی و فریده سپاه منصور. اما شاید از بدشانسی او بود که در یکی از ضعیف‌ترین فیلم‌های مهرجویی هنرنمایی کرد. آن هم برای اولین و آخرین بار با صدایی جز صدای خودش. چون فیلم دوبله شده بود. «آسمان محبوب» هیچگاه رنگ پرده را ندید و پاییز سال 1394 در شبکه نمایش خانگی منتشر شد.

ترکیبی از گیشه و روشنفکری

اما حقیقی در سال 1389 در کمدی «ورود آقایان ممنوع» سومین ساخته سینمایی رامبد جوان بازی کرد. فیلم در بیست و نهمین جشنواره فیلم فجر و در سالی که آثار مهم و مطرحی چون «جدایی نادر از سیمین»، «سعادت آباد»، «اینجا بدون من»، «یه حبه قند»، «چیزهایی هست که نمی‌دانی»، «جرم»، «آلزایمر»، «آقا یوسف» و... حضور داشتند، با استقبال نویسندگان و منتقدان روبه‌رو شد، ضمن اینکه ویشکا آسایش هم برای بازی در این فیلم سیمرغ بلورین بهترین بازیگر زن نقش اول را از آن خود کرد. «ورود آقایان ممنوع» 25 خرداد سال 1390 به اکران عمومی درآمد و با جذب بیش از یک میلیون و ۸۰۰ هزار نفر به سالن های سینما در رتبه دوم جدول پرتماشاگرترین فیلم‌های سال قرار گرفت. در آن سال «اخراجی‌ها 3» با حدود 2 میلیون و 200 هزار مخاطب در صدر جدول پربیننده‌ترین‌های سال ایستاد. مانی حقیقی در سال 1390 چهارمین فیلم سینمایی خودش را ساخت و این‌بار برای اولین بار در فیلمی به کارگردانی خودش ایفای نقش هم کرد: «پذیرایی ساده». او در کنار بازیگرانی چون ترانه علیدوستی و صابر ابر در نقش اصلی ظاهر شد. «پذیرایی ساده» با اینکه تنها در دو بخش بهترین کارگردانی و بهترین بازیگر نقش اول زن (ترانه علیدوستی) در سی‌امین جشنواره فیلم فجر نامزد دریافت جایزه بود اما تحسین منتقدان و نویسندگان را برانگیخت. فیلم اما در اکران عمومی شکست خورد. «پذیرایی ساده» 13 دی 1391 در سینماهای ایران اکران شد و حدود 53 هزار نفر به دیدن آن رفتند و رتبه 35 جدول پرتماشاگرترین‌های سال به فیلم مانی حقیقی رسید. حقیقی همچنان به بازیگری ادامه داد و در فیلم‌هایی چون «آذر شهدخت پرویز و دیگران» ساخته بهروز افخمی و «ملبورن» ساخته نیما جاویدی حضوری کوتاه داشت که هر دو فیلم در گیشه آنچنان که باید موفق نبودند و هر دو تنها حدود 180 هزار نفر تماشاگر داشتند. حقیقی در سال 1393 دست به کار ساخت فیلم دیگری شد به نام «اژدها وارد می‌شود». فیلمی که مانند «کارگران مشغول کارند» و «پذیرایی ساده» عجیب غریب و متفاوت بود. امیر جدیدی، همایون غنی زاده و نادر فلاح بازیگران فیلم بودند ضمن اینکه حقیقی هم در نقش خودش حضوری کوتاه داشت. فیلم در جشنواره سی و چهارم فیلم فجر با استقبال روبرو شد و در چهار بخش (فیلمبرداری، موسیقی متن، چهره پردازی و طراحی صحنه و لباس) نامزد سیمرغ بلورین هم شد.  

وقتی حقیقی فیلم پرفروش می‌سازد!

مانی حقیقی در سال 1394 و برخلاف رویه فیلمسازی‌اش سراغ ساخت یک کمدی پرفروش با انبوهی از بازیگران چهره و کمدی رفت: «پنجاه کیلو آلبالو» و با حضور ساعد سهیلی، هستی مهدوی‌فر، پژمان جمشیدی، آزاده صمدی، امید روحانی، افسانه بایگان، فرهاد آئیش، علی صادقی، بهوش بختیاری، هادی کاظمی، سیامک انصاری، ویشکا آسایش، سروش صحت، مهران غفوریان، نادر سلیمانی و البته باز هم با حضور کوتاه مانی حقیقی. فیلم بدون حضور در جشنواره فیلم فجر راهی اکران شد و در گیشه بسیار موفق بود. حقیقی نشان داد که می‌تواند یک فیلم پرتماشاگر هم بسازد. «پنجاه کیلو آلبالو» 26 اسفند 1394 به عنوان فیلم نوروزی سال 1395 در سینماهای ایران اکران شد و حدود دو میلیون و 145 هزار تماشاگر را جذب سالن‌های سینما کرد و رده چهارم جدول پربیننده‌ترین فیلم‌های سال را به دست آورد. جالب اینجاست که سه فیلم «من سالوادور نیستم»، «فروشنده» و «سلام بمبئی» با تعداد تماشاگرانی نزدیک به فیلم مانی حقیقی رتبه‌های اول تا سوم را از آن خود کرده بودند. «اژدها وارد می‌شود» که قبل از «پنجاه کیلو آلبالو» ساخته شده بود در تاریخ 8 اردیبهشت 1395 و در حالی که تماشاگران همچنان به دیدن «پنجاه کیلو آلبالو» می‌رفتند، اکران شد و حدود 290 هزار مخاطب را به سالن‌های سینما کشاند و رتبه 20 جدول پرمخاطب‌ترین‌های سال را به دست آورد. در سالی که مانی حقیقی دو فیلم بر پرده سینماها داشت، در یک فیلم سینمایی نیز در نقشی کوتاه ایفای نقش کرد: «من» اولین ساخته سینمایی سهیل بیرقی و با نقش آفرینی لیلا حاتمی، امیر جدیدی، علیرضا استادی و بهنوش بختیاری. «من» 27 مرداد سال 1395 در سینماها به نمایش درآمد و حدود 320 هزار بیننده داشت و در رده 19 جدول پرمخاطب‌ترین‌های سال ایستاد.

چهره‌ها از نمای فیلیموشات

 

باز هم حضور در کمدی پرفروش

مانی حقیقی در سال 1395 و پس از فیلم های «ورود آقایان ممنوع» و «پنجاه کیلو آلبالو» در سومین فیلم کمدی ایفای نقش کرد: «خوب بد جلف» اولین ساخته سینمایی پیمان قاسم‌خانی. فیلمی که در سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر نظرات مثبت را در پی داشت و در اکران سال 1397 هم با جذب یک میلیون و 215 هزار بیننده رتبه پنجم جدول پرتماشاگرترین آثار سال را از آن خود کرد. حقیقی این شانس را داشته که هر ۴ فیلم کمدی که او در آن‌ها ایفای نقش کرده از پرفروش‌ترین آثار سال خود باشند. حقیقی در سال 1395 در دومین همکاری مشترک خود با رامبد جوان به عنوان کارگردان در پنجمین فیلم او نقش آفرینی کند: «نگار» با هنرنمایی بازیگرانی چون نگار جواهریان، محمدرضا فروتن، آتیلا پسیانی، افسانه بایگان، فریبا کامران، علیرضا شجاع نوری، اشکان خطیبی و علیرضا آقاخانی. «نگار» در سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر در هشت بخش نامزد دریافت جایزه بود که تنها توانست سیمرغ بلورین بهترین موسیقی متن (کریستف رضاعی) را به دست آورد. «نگار» 15 شهریور سال 1396 در سینماهای ایران اکران شد و حدود 432 هزار نفر از آن دیدن کردند و جایگاه سیزدهم جدول پرمخاطب‌ترین‌های سال به فیلم رامبد جوان رسید.

خلق یک فیلم متفاوت دیگر

مانی حقیقی در راستای ساخت آثار عجیب و غریب در سال 1396 دست به کار ساخت فیلمی شد با نام «خوک» که رگه‌هایی از کمدی سیاه را هم با خود داشت. حسن معجونی، لیلا حاتمی، لیلی رشیدی، پریناز ایزدیار، سیامک انصاری، علی باقری، مینا جعفرزاده، علی مصفا و ... بازیگران فیلم بودند و حسن معجونی در این فیلم بهترین نقش‌آفرینی کارنامه بازیگری‌اش را ثبت کرد. مانی حقیقی این‌بار فقط در حد عکس و البته سر بریده‌اش در فیلم به عنوان بازیگر حضور داشت. فیلم بدون حضور در جشنواره فیلم فجر و البته حضور در دور دنیا و بخصوص نامزدی در چند بخش در جشنواره برلین و کسب چند جایزه در دیگر جشنواره‌های بین‌المللی در تاریخ 12 اردیبهشت سال 1397 به اکران عمومی درآمد و تنها 123 هزار نفر از فیلم دیدن کردند و رتبه 43 جدول پربیننده‌ترین‌های سال به ساخته مانی حقیقی رسید.

نه چندان شگفتی ساز در گیشه

مانی حقیقی در ۳ سال پایانی دهه ۹۰ در سه کمدی دیگر نقش‌آفرینی کرد: «مارموز» و «ما همه با هم هستیم» (کمال تبریزی) و «چشم و گوش بسته» (فرزاد موتمن). هر دو فیلم کمال تبریزی که پیش بینی می‌شد از پرتماشاگرترین آثار سال باشند، آنچنان که باید در گیشه شگفتی‌ساز نشدند و نتوانست خاطره «مارمولک» را زنده کنند. «مارموز» در تاریخ 21 آذر سال 1397 بدون حضور در جشنواره فیلم فجر راهی پرده سینما شد و توانست نزدیک به 720 هزار مخاطب داشته باشد و در جایگاه یازدهم جدول پربیننده‌ترین‌های سال بایستد. «ما همه با هم هستیم» هم با حضور بیشمار بازیگران چهره و ستاره چون محمدرضا گلزار، مهران مدیری، لیلا حاتمی، جواد عزتی، پژمان جمشیدی، مهران غفوریان، ویشکا آسایش، سروش صحت، هانیه توسلی و... بدون حضور در جشنواره فیلم فجر در تاریخ 15 خرداد سال 1398 در سینماهای ایران به روی پرده رفت و تعداد تماشاگرانش هم حتی به یک میلیون نفر نرسید. حدود 975 هزار مخاطب از فیلم دیدن کردند و رده هشتم جدول پربیننده‌ترین‌های سال را کسب کرد. «چشم و گوش بسته» ساخته فرزاد موتمن و بازی امین حیایی، بهرام افشاری، آناهیتا درگاهی، لیندا کیانی، مسعود کرامتی و پوریا پورسرخ و باز هم بدون حضور در جشنواره فیلم فجر در تاریخ 15 آبان سال 1398 اکران عمومی شد و نزدیک به یک میلیون و 180 هزار نفر مخاطب را جذب سالن‌های نمایش دهنده کرد و رتبه هفتم جدول پرتماشاگرترین آثار سال را به دست آورد. نکته جالب اینکه مانی حقیقی در سال 1397 در فیلم درام معمایی «سرخپوست» ساخته نیما جاویدی بازی کرد که ضمن حضور و کسب موفقیت در سی و هفتمین جشنواره فیلم فجر و کسب جایزه ویژه هیات داوران و نامزدی در شش بخش در گیشه هم توانست جایگاه خوبی را از آن خود کند. «سرخپوست» در تاریخ 15 خرداد سال 1398 و همزمان با فیلم «ما همه با هم هستیم» در سینماهای ایران به نمایش درآمد و موفق شد بیش از یک میلیون و 200 هزار مخاطب را جذب سالن‌های سینما کند و بالاتر از دو کمدی «ما همه با هم هستیم» و «چشم و گوش بسته» در رده ششم جدول سال قرار گرفت. مانی حقیقی در سال 1399 و در دوران شیوع کرونا فیلم «کشتارگاه» ساخته عباس امینی و بازی امیرحسین فتحی، باران کوثری و حسن پورشیرازی را هم در اکران آنلاین داشت. 38 هزار بلیط برای تماشای این فیلم فروخته شد که رقم قابل توجهی در این دوران برای یک فیلم اجتماعی به حساب می‌آید.  

تعداد تماشاگران آثار اکران شده مانی حقیقی (به عنوان بازیگر یا کارگردان)

نام فیلم	سال ساخت	تاریخ اکران	سال اکران	تعداد تماشاگران	رتبه	توضیحات
کنعان	1386	10 مهر	1387	521,059	10
درباره الی ...	1387	16 خرداد	1388	878,740	4
ورود آقایان ممنوع	1389	25 خرداد	1390	1,808,449	2
پذیرایی ساده	1390	13 دی	1391	53,118	35
آذر شهدخت پرویز و دیگران	1392	اول مرداد	1393	182,683	17
ملبورن	1392	3 دی	1393	179,643	18
پنجاه کیلو آلبالو	1394	26 اسفند 1394	1395	2,143,625	4
اژدها وارد می شود	1393	8 اردیبهشت	1395	284,725	20
من	1394	27 مرداد	1395	321,488	19
خوب بد جلف	1395	27 بهمن 1395	1396	1,215,987	5
نگار	1395	15 شهریور	1396	431,990	13
خوک	1396	12 اردیبهشت	1397	122,917	43
مارموز	1396	21 آذر	1397	719,000	11
ما همه با هم هستیم	1397	15 خرداد	1398	974,721	8
سرخ پوست	1397	15 خرداد	1398	1,204,676	6
چشم و گوش بسته	1397	15 آبان	1398	1,128,437	7
کشتارگاه	1398	8 خرداد	1399	38,000	0	اکران آنلاین
			میانگین تماشاگر	718,192

 

فیلم های در صف اکران مانی حقیقی

حقیقی در سال 1398 در فیلم «دوزیست» ساخته برزو نیک‌نژاد و هنرنمایی جواد عزتی، هادی حجازی فر، ستاره پسیانی، پژمان جمشیدی و سعید پورصمیمی بازی کرد که فیلم در جشنواره سی و هشتم فیلم فجر با استقبال نسبی نویسندگان و منتقدان روبرو شد. فیلم پس از سه سال همچنان در صف اکران قرار دارد و احتمال اینکه امسال به روی پرده برود زیاد است. مانی حقیقی همچنان در سال 1400 فیلم جدید خود را با هنرنمایی نوید محمدزاده و ترانه علیدوستی، سهیلا رضوی، سعید چنگیزیان با نام «تفریق» کارگردانی کرد که به جشنواره چهلم فیلم فجر نرسید و در حال حاضر آخرین مراحل فنی را طی می‌کند.  

ده فیلم پرتماشاگر مانی حقیقی (به عنوان کارگردان یا بازیگر)

	نام فیلم	سال ساخت	تاریخ اکران	سال اکران	تعداد تماشاگران	رتبه
1	پنجاه کیلو آلبالو	1394	26 اسفند 1394	1395	2,143,625	4
2	ورود آقایان ممنوع	1389	25 خرداد	1390	1,808,449	2
3	خوب بد جلف	1395	27 بهمن 1395	1396	1,215,987	5
4	سرخ پوست	1397	15 خرداد	1398	1,204,676	6
5	چشم و گوش بسته	1397	15 آبان	1398	1,128,437	7
6	ما همه با هم هستیم	1397	15 خرداد	1398	974,721	8
7	درباره الی ...	1387	16 خرداد	1388	878,740	4
8	مارموز	1396	21 آذر	1397	719,000	11
9	کنعان	1386	10 مهر	1387	521,059	10
10	نگار	1395	15 شهریور	1396	431,990	13

بیشترین همکاری مانی حقیقی با بازیگران  

ویشکا آسایش | ۶ فیلم «ورود آقایان ممنوع»، «پنجاه کیلو آلبالو»، «خوب بد جلف»، «خوک»، «مارموز» و «ما همه با هم هستیم». ترانه علیدوستی | ۵ فیلم «چهارشنبه سوری»، «کنعان»، «درباره الی»، «پذیرایی ساده» و «تفریق» پیمان معادی | ۴ فیلم «درباره الی»، «ملبورن»، «بمب یک عاشقانه» و «خوک» لیلا حاتمی | ۴ فیلم «آسمان محبوب»، «من»، «بمب یک عاشقانه»، «خوک» پژمان جمشیدی | ۴ فیلم «پنجاه کیلو آلبالو»، «خوب بد جلف»، «ما همه با هم هستیم» و «دوزیست»