ساخت مستند برای غزه، اقدام تروریستی است؟

اکران آنلاین مستند کشتن یک ماشین جنگی (To Kill a War Machine) در این هفته جلو افتاد، پس از آنکه مشخص شد وزارت کشور بریتانیا قصد دارد گروه اعتراضی اقدام برای فلسطین Palestine Action را ممنوع اعلام کند؛ گروهی که با اقدامات مستقیم علیه شرکت‌های تسلیحاتی اسرائیلی در بریتانیا فعالیت می‌کند.

۸ مستند درجه یک درباره جنگ جهانی دوم

وزیر کشور ایالات متحده امریکا، یوت کوپر، روز دوشنبه، چند روز پس از آنکه فعالان این گروه وارد پایگاه نیروی هوایی RAF Brize Norton در آکسفوردشایر شده و دو هواپیمای نظامی را با اسپری قرمز رنگ کرده بودند، از طرح ممنوعیت این گروه خبر داد. پیش‌نویس این دستور ممنوعیت قرار است روز دوشنبه به پارلمان ارائه شود. در صورت تصویب، این ممنوعیت به قانون تبدیل خواهد شد و عضویت در این گروه یا دعوت به حمایت از آن غیرقانونی شده و مجازات آن می‌تواند تا ۱۴ سال زندان باشد. از روز سه‌شنبه تاکنون، این مستند که فعالیت‌های این گروه را به تصویر می‌کشد، توسط مخاطبان در سراسر جهان دانلود شده است. اما کارگردانان آن در حال مشاوره‌ حقوقی هستند و نگرانند که ادامه‌ توزیع آن، ناقض قوانین مقابله با تروریسم محسوب شود. نمایش‌های مختلفی برای این فیلم در نقاط مختلف بریتانیا برنامه‌ریزی شده بود – از گردهمایی‌های خانگی گرفته تا اکران در سالن‌های سینما – اما اکنون تردیدهایی درباره تأثیر ممنوعیت این گروه بر چنین برنامه‌هایی وجود دارد. کارگردانان این مستند، هنان ماجد و ریچارد یورک که در لندن مستقرند، اظهار داشتند که نگرانند بریتانیا به تنها کشوری در جهان تبدیل شود که در آن تماشای این فیلم ممکن نباشد. ماجد گفت:«ما در سراسر جهان کار کرده‌ایم و تجربه‌ زیادی از مواجهه با دولت‌هایی داریم که می‌خواهند به ما بگویند چه‌کاری مجاز است و چه‌کاری نیست. در بنگلادش به ما گفته بودند که حتی نباید صحنه‌هایی از کارگران پوشاک و فعالانی که برای حقوقشان مبارزه می‌کنند را تدوین کنیم، و در کامبوج هم توسط پلیس تعقیب شده‌ایم، اما هیچ‌وقت در بریتانیا با چیزی شبیه به این مواجه نشده بودیم.» ماجد و یورک از سال ۲۰۰۶ با یکدیگر همکاری می‌کنند و در قالب شرکت تولیدی خود به نام Rainbow Collective مستندهایی با محوریت حقوق بشر ساخته‌اند و با نهادهایی چون عفو بین‌الملل همکاری داشته‌اند. مستند To Kill a War Machine حاصل بیش از شش ماه کار مستقل از گروه اقدام برای فلسطین Palestine Action است و با استفاده از تصاویر واقعی دوربین بدن و گوشی‌های همراه که این گروه به‌صورت عمومی منتشر کرده بود، ساخته شده است. در این مستند، فعالانی را می‌بینیم که به کارخانه‌های تولید سلاح در بریتانیا حمله و آن‌ها را اشغال می‌کنند و انگیزه‌های خود را برای اقداماتی که در واکنش به آنچه جنایات جنگی در غزه می‌دانند، مشروع می‌دانند، توضیح می‌دهند. دو فعال با نام‌های سُهیل سلطان و جو اروینگ نیز در فیلم حضور دارند که هر دو از اتهامات «وارد آوردن خسارت به اموال» تبرئه شده‌اند. با این حال، اقدام برای ممنوعیت گروه اقدام برای فلسطین  Palestine Action  باعث شده است که اکنون آینده‌ این مستند و رویدادهایی مانند اکران رسمی آن در لندن در تاریخ ۱۸ ژوئیه در هاله‌ای از ابهام قرار گیرد. یورک گفت:« ما این فیلم را کاملاً مشروع و قانونی ساختیم، همان‌طور که در سایر آثارمان چنین کرده‌ایم. فیلم از سوی هیئت رده‌بندی فیلم بریتانیا (BBFC) تأیید شده و آماده‌ اکران است، اما حالا به ما گفته‌اند که ممنوع شدن این گروه می‌تواند تأثیرات گسترده‌ای بر ما بگذارد؛ چون ممکن است نه‌تنها دیگران نتوانند از این گروه حمایت کنند، بلکه ما به‌عنوان فیلم‌ساز هم نتوانیم این فیلم را پخش کنیم.» ماجد نیز افزود:« مردم همچنان هیجان‌زده هستند و در شبکه‌های اجتماعی حمایت بسیار زیادی دیده‌ایم. امیدواریم بتوانیم بسیاری از برنامه‌هایمان را ادامه دهیم، اما مجبور شدیم انتشار دیجیتال فیلم را همین هفته انجام دهیم و دیگر منتظر ماه سپتامبر نمانیم تا بر موفقیت‌هایی که تاکنون به‌دست آورده‌ایم، بیفزاییم. از دوشنبه شب همه‌چیز تغییر کرد و به‌محض آنکه فیلم را آنلاین گذاشتیم، بازخورد زیادی گرفتیم.» این فیلم‌سازان در حال گفت‌وگو با پخش‌کننده‌هایی در بریتانیا و ایالات متحده هستند اما نسبت به خطرات احتمالی نیز آگاه‌اند. یورک گفت:« براساس برخی مشاوره‌های حقوقی، ممکن است حتی نتوانیم این فیلم را در سایر کشورها نیز توزیع کنیم، اگر تلقی شود که فیلم به نوعی حامی یک گروه ممنوعه است. با این حال، هنوز امیدواریم بتوانیم آن را به‌صورت قانونی در سینماها نمایش دهیم.» آن‌ها همچنین در حال بررسی این موضوع هستند که آیا لازم است از شرکت در برخی جشنواره‌های بین‌المللی فیلم انصراف دهند یا خیر. این مستند این هفته در جشنواره بین‌المللی فیلم زنگبار به نمایش درمی‌آید.